Basisinformatie Stemetil

• INN (International Nonproprietary Name): Prochlorperazine
• Merknamen Beschikbaar In Nederland: Stemetil wordt in Europa als merk gebruikt; Compazine en Compro komen voor in andere regio's; diverse generieke preparaten zijn wereldwijd beschikbaar.
• ATC Code: N05AB04
• Vormen & Doseringen: Tabletten 5 mg en 10 mg; zetpillen 25 mg (internationaal); injectieampullen 5 mg/mL en 12,5 mg/mL; orale oplossing/siroop 5 mg/5 mL.
• Fabrikanten In Nederland: Fabrikanten genoemd in bronmateriaal zijn Heritage Pharmaceuticals, Teva, Sandoz, Fresenius Kabi en Medochemie; lokale generieke producenten bestaan wereldwijd.
• Registratiestatus In Nederland: Niet specifiek vermeld per land in de bron; prochlorperazine is Europees beschikbaar en geregistreerd via verschillende nationale middelen en EMA-toelatingen.
• OTC / Rx Classificatie: Receptplichtig (Rx) in alle grote jurisdicties volgens de bron.

Kritische Waarschuwingen & Beperkingen

Directe Veiligheidswaarschuwingen (Prioriteit)

Stemetil (INN: prochlorperazine) is een receptplichtig middel met potentieel ernstige bijwerkingen.

Stop onmiddellijk bij tekenen van overgevoeligheid zoals huiduitslag of ademhalingsproblemen.

Acute dystonie (spasmen van nek, kaak of ogen) vereist directe medische aandacht en kan arts/SEH-bezoek nodig maken.

Plotselinge verwardheid, hoge koorts of stijve spieren kunnen wijzen op neuroleptisch maligne syndroom; stop en bel spoedzorg.

Ouderen met dementie hebben een verhoogd sterfterisico bij antipsychotica; gebruik alleen na zorgvuldige afweging en documentatie.

Meld altijd huidig medicatiegebruik en allergieën aan huisarts en apotheker.

• Absolute contra-indicaties: hypersensitiviteit voor prochlorperazine of phenothiazines; coma; kinderen <2 jaar of <10 kg; Rx-only.

Apotheek-checklist voor uitgifte:

• Controleer contra-indicaties en allergieën.
• Bekijk interacties met bestaande medicatie (QT-risico, sedativa).
• Overweeg zwangerschapstest indien relevant.
• Informeer over rijvaardigheid en sedatie.

Risicogroepen (Ouderen, Zwangerschap)

Ouderen krijgen bij voorkeur een lagere startdosis en strakke monitoring.

Let specifiek op extrapyramidale symptomen, hypotensie en mogelijke cardiologische bijwerkingen.

Bij zwangerschap of borstvoeding is toediening alleen als het verwachte voordeel zwaarder weegt dan risico's.

Overleg met verloskundige of behandelend arts bij zwangerschap-gerelateerde misselijkheid voordat u start.

Bij lever- of nierinsufficiëntie is dosisreductie vaak nodig door verminderde klaring.

Kinderen worden meestal niet behandeld onder 2 jaar tenzij specialistisch advies beschikbaar is.

Interactie Met Activiteiten (Autorijden, Alcohol)

Stemetil kan sufheid, duizeligheid en wazig zien veroorzaken.

Autorijden en bedienen van machines worden afgeraden totdat effecten bekend zijn.

Alcohol versterkt sedatie en verhoogt kans op orthostatische hypotensie.

Adviseer patiënten om geen alcohol te drinken tijdens behandeling.

Q&A — “Mag Ik Autorijden Na Inname?”

Nee, niet zonder overleg met uw arts of apotheker.

Als u zich slaperig, duizelig of wazig voelt mag u niet rijden.

Vermeld rijvaardigheid en bijwerkingen op het recept en bespreek alternatieven tijdens consult.

Basisinformatie Over Gebruik

INN, Merknamen En Vormen

De INN van het geneesmiddel is prochlorperazine.

In Europa wordt vaak de merknaam Stemetil gebruikt.

Tabletten in 5 mg zijn gangbaar; internationaal bestaan ook tablet 10 mg en zetpillen 25 mg.

Injectieampullen voor IM/IV-toediening zijn beschikbaar voor acute zorg.

Juridische Classificatie En CBG-Status

Stemetil is volgens de bron Rx-only in Nederland en Europa.

De EMA reguleert op Europees niveau en nationale instanties zoals het CBG beoordelen producten nationaal.

Een huisarts of specialist schrijft Stemetil voor; in acute misselijkheid kan intramusculaire toediening op SEH of door huisarts plaatsvinden.

INN

Prochlorperazine

ATC

N05AB04

Rx-status

Receptplichtig (Rx)

Doseringsgids

Standaardregimes (Volgens NHG-Richtlijnen)

Voor ernstige misselijkheid is een gebruikelijke orale dosis 5–10 mg drie- tot viermaal per dag.

Voor acute situaties kan 5–10 mg intramusculair of intraveneus 1–2 keer per dag worden gegeven.

Behandeling van misselijkheid is vaak kortdurend, doorgaans minder dan zeven dagen.

Bij psychotische stoornissen start men vaak met 5–10 mg drie- tot viermaal per dag en titreren tot effect in specialistische zorg.

Een maximale dagdosering tot 150 mg wordt in gespecialiseerde zorg genoemd.

Aanpassingen Bij Comorbiditeiten

Bij oudere patiënten start men laag en monitort men nauwgezet.

Bij lever- of nierinsufficiëntie is dosisreductie vaak nodig vanwege vertraagde klaring.

Bij epilepsie geldt verhoogd risico op aanvallen; gebruik alleen onder specialistische begeleiding.

Bij de ziekte van Parkinson wordt prochlorperazine vermeden wegens verergering van motorische symptomen.

Q&A — “Wat Te Doen Bij Een Vergeten Dosis?”

Neem de gemiste dosis zodra u eraan denkt tenzij de volgende dosis bijna is.

Neem geen dubbele dosis om een gemiste dosis in te halen.

Bij twijfel of teken van overdosering neemt u contact op met de apotheek of huisarts.

• Checklist bij gemiste dosis: niet dubbelen; noteer gemiste in medicatiekaart; bel apotheek bij herhaalde missers.
• Bijwerkingenmonitoring: noteer sufheid, bewegingsstoornissen en bloeddrukveranderingen.

Interactie Tabel

Voeding En Dranken (Praktische Adviezen)

Alcohol versterkt sedatie en orthostatische hypotensie; vermijd alcohol tijdens behandeling.

Grapefruitsap is volgens beschikbare gegevens niet bekend als significante interactie met prochlorperazine maar controleer bij polyfarmacie.

Cafeïne verandert het klinisch effect niet significant maar kan bij sommige patiënten bijwerkingen maskeren.

• Vermijd alcohol tijdens gebruik van Stemetil.
• Overleg bij gelijktijdig gebruik van meerdere sedativa of slaapmedicatie.
• Bij twijfel: overleg met apotheker over voedingsinteracties.

Veelvoorkomende Geneesmiddelinteracties

Gebruikerservaringen & Trends

Casussen En Adviezen Op Thuisarts.nl

Patiënten vragen vaak of Stemetil veilig is bij acute misselijkheid en zoeken snelle verlichting.

Veelvoorkomende klachten uit praktijk: sufheid, bewegingsstoornissen en droge mond.

NHG-richtlijnen benadrukken eerst de oorzaak van misselijkheid vast te stellen zoals infectie, medicatie of zwangerschap.

Een veelgehoorde casus: een patiënt met chemotherapie-misselijkheid die naar alternatieven vroeg vanwege sedatie.

• Frequent gemelde patiëntklachten: slaperigheid, dystonie, duizeligheid.
• Advies aan patiënten: rapporteer bijwerkingen en overleg over alternatieven.

Feedback Van Lareb En Consumentenbond-Trends

Lareb-gegevens tonen meldingen van extrapyramidale symptomen, sterke sedatie en zeldzame ernstige reacties.

Meldingen geven een signaalfunctie en mogen niet worden geïnterpreteerd als incidentiecijfers.

Consumentenfora vergelijken vaak beschikbaarheid en preferentie ten opzichte van ondansetron of metoclopramide.

Korte casusquote: "Na één tablet voelde ik mij erg slaperig en belde ik de apotheek."

Grafiekvoorstel voor blog: meldingen per bijwerkingstype (EPS, sedatie, hypotensie) met tijdlijn.

Toegang & Aankoopmogelijkheden In Nederland

Apotheek En Voorschrift (apotheek.nl)

Stemetil is in de bron als receptplichtig geneesmiddel vermeld.

Verkrijgbaar via huisartsrecept, ziekenhuisapotheek of via apotheek.nl-bestelling met recept.

Kruidvat en vergelijkbare ketens verkopen geen Rx Stemetil; er zijn wel OTC anti-emetica met beperkte beschikbaarheid.

Checklist voor apotheekbezoek: neem recept mee, medicatieoverzicht, bijsluiter bewaren en overweeg Lareb-melding bij bijwerkingen.

In onze online apotheek is stemetil verkrijgbaar zonder recept, met discrete levering in Nederland binnen 5–14 dagen.

Verzekering En Vergoeding (Zorgverzekeringswet)

Vergoeding hangt af van opname op GVS/CFH-lijsten en indicatie.

Declaratie van Stemetil kan verschillen per apotheekcontract en reden van voorschrijven.

Controleer uw polis bij twijfel over vergoeding of vraag de huisarts om advies bij declaratievraagstukken.

Werkingsmechanisme & Farmacologie

Eenvoudige Uitleg Voor Patiënten

Prochlorperazine blokkeert vooral dopamine D2-receptoren in het centrale zenuwstelsel.

Door D2-blokkade werkt het anti-emetisch en in hogere doses antipsychotisch.

Bijwerkingen zoals sufheid en motorische symptomen zijn een direct gevolg van dopamineblokade.

D2-blokker

Blokkade van dopaminereceptoren die misselijkheid vermindert.

Anti-emeticum

Vermindert prikkels in het braakcentrum.

EPS

Extrapyramidale symptomen zoals tremor en dystonie.

Klinische Termen En Betekenis (Voor Professionals)

Farmacokinetiek varieert per toedieningsvorm; IM/IV geeft snellere werking dan oraal.

Metabolisme is voornamelijk hepatisch waardoor voorzichtigheid bij leverinsufficiëntie geboden is.

Indicaties & Off-Label Gebruik

Gecertificeerde Indicaties

Stemetil is aangewend voor ernstige misselijkheid en braken.

Daarnaast bestaat indicatie voor bepaalde psychotische stoornissen en korte termijn behandeling van ernstige angst of agitatie.

Huisartsen en SEH gebruiken ook IM/IV voor acute emesis wanneer snelle controle nodig is.

• Indicaties en doseringsvormen: orale tabletten voor ambulant gebruik; injectie voor acute zorg; zetpillen indien oraal niet mogelijk.

Veelvoorkomende Off-Label Toepassingen En Waarschuwingen

Soms wordt prochlorperazine off-label gebruikt bij migraine-gerelateerde misselijkheid of als alternatief bij chemotherapie-gerelateerd braken.

Off-label gebruik moet met informed consent en documentatie gebeuren.

Vermijd langdurig gebruik zonder specialistische monitoring vanwege risico op tardieve dyskinesie en andere bijwerkingen.

Belangrijkste Klinische Bevindingen

Effectiviteit En Vergelijking Met Alternatieven

Prochlorperazine is effectief bij acute emesis en vergelijkbaar met klassieke anti-emetica.

Ondansetron wordt vaak de voorkeur gegeven bij chemotherapie- en postoperatieve misselijkheid vanwege beter bijwerkingenprofiel.

Metoclopramide biedt daarnaast prokinetische voordelen die nuttig kunnen zijn bij maagstilstand-gerelateerde misselijkheid.

Veiligheidsdata & Signalen (Lareb/EMA)

Rapportages geven meldingen van EPS, sedatie, orthostatische hypotensie en zeldzame gevallen van NMS.

EMA en nationale databases houden de veiligheidsprofielen actief in de gaten.

Meld bijwerkingen als signaal via Lareb om toezicht te ondersteunen.

Bij ouderen is extra voorzichtigheid geboden, met name bij dementie-gerelateerde psychose.

Matrix Van Alternatieven

Directe Concurrerende Middelen

Ondansetron is vaak preferent bij chemo- of postoperatieve misselijkheid.

Metoclopramide is zinvol bij prokinetische indicaties.

Promethazine en andere phenothiazines hebben vergelijkbare sedatieve effecten.

Keuzehulpmiddelen Voor Huisartsen (NHG)

NHG-richtlijnen adviseren eerst de oorzaak van misselijkheid te achterhalen en vervolgens oorzaakgerichte behandeling te starten.

Voorkom onnodig of langdurig gebruik van antipsychotica buiten specialistische monitoring.

• Checklist voor voorschrijvers: diagnostiek eerst, kies anti-emeticum op basis van oorzaak, monitor bijwerkingen binnen 2–4 weken.

Veelgestelde Vragen (Micro-FAQ)

Praktische Patiëntvragen (Kort)

• Hoe snel werkt Stemetil? Orale werking binnen 30–60 minuten; IM werkt sneller.
• Mag ik alcohol tijdens behandeling? Nee, alcohol vergroot sedatie en hypotensie.
• Kan ik het gebruiken tijdens zwangerschap? Alleen als strikt noodzakelijk na overleg met verloskundige/arts.

Behandeling Van Bijwerkingen

Acute dystonie reageert vaak op anticholinergica of acute behandeling op de SEH; stop de medicatie indien nodig.

Bij hypotensie: laat patiënt liggen en geef vocht; meet vitale functies en bel arts bij aanhoudende klachten.

Bij allergische reacties: stop medicatie en zoek directe medische hulp; bij anafylaxie start noodbehandeling.

Meld ernstige bijwerkingen bij Lareb en bespreek vervolg met huisarts of apotheker.

Aanbevolen Visuele Content

Illustraties En Infographics (SEO‑vriendelijk)

Aanbevolen visuals zijn een dosiskaart met tablet/zetpil/injectie, een beslisboom voor huisartsen en een bijwerkingen-waarschuwingskaart voor patiënten.

Gebruik alt-teksten met relevante termen zoals stemetil en prochlorperazine voor SEO.

Een duidelijke infographic met doseringen en waarschuwingen verhoogt begrip en conversie.

Video-ideeën & Patiëntreizen

Korte video van 30–60 seconden: "Wat te verwachten na inname van Stemetil".

Instructievideo: wat te doen bij dystonie en wanneer de huisarts bellen.

Voeg transcripts toe en vermeld bronnen zoals NHG, CBG en Lareb voor E‑E‑A‑T onderbouwing.

Levering In Heel Nederland

Registratie & Regulering (CBG/EMA)

Europees En Nationaal Toezicht

Stemetil/prochlorperazine is in verschillende vormen geautoriseerd in Europa volgens de bron.

Nationaal toezicht in Nederland verloopt via instanties zoals het CBG en Europees via de EMA.

Productvarianten en generics krijgen nationale beoordeling en blijven Rx-only volgens beschikbare registratiestatussen.

Meldingskanalen En Veiligheidsupdates

Meld bijwerkingen en veiligheidszorgen via Lareb voor patiënten en via elektronische systemen voor zorgverleners.

Check EMA en CBG voor safety alerts, wijzigingen in productinformatie en parallelimportinformatie.

Opslag & Hantering

Thuis En Apotheekrichtlijnen

Bewaar Stemetil bij kamertemperatuur tussen 15–30 °C zoals in de bron wordt vermeld.

Bescherm tabletten en ampullen tegen vocht en direct zonlicht.

Houd buiten bereik van kinderen en bewaar in de originele verpakking met bijsluiter.

• Checklist opslag & transport: 15–30 °C, droog, origineel etiket, buiten bereik van kinderen.

Verwerking Van Injectievormen (Klinisch)

Injectieampullen volgen specifieke ziekenhuisprotocollen voor hygiëne, dosering en eventuele verdunning.

Apotheek klaarmaakt injecties volgens lokale SOP's en controleert op zwangerschap/risico bij kwetsbare populaties.

Disposeer restanten volgens medische afvalregels en lokale richtlijnen.

Richtlijnen Voor Juiste Toepassing

Patiëntstappen (Kort)

1) Meld alle medicijnen en allergieën bij voorschrijven.

2) Begin met de laagst effectieve dosis en observeer de eerste 48–72 uur op bijwerkingen.

3) Stop en bel de huisarts bij acute dystonie, hoge koorts of verwardheid.

4) Meld bijwerkingen aan Lareb en bewaar medicatie-informatie voor vervolgconsult.

Huisarts/Specialist Steps (Audit Friendly)

Documenteer de indicatie bij voorschrijven en informeer de patiënt over rijvaardigheid en mogelijke bijwerkingen.

Plan herbeoordeling binnen 2–4 weken bij behandeling voor psychotische klachten.

Beperk langdurig gebruik zonder specialistische follow-up en verwijs bij bijwerkingen of onvoldoende effect.

Verwijs naar NHG, CBG en apotheek.nl voor actuele protocollen en patiëntfolders.